Taariikhda
Doorashadii madaxtinimada Soomaaliya ee 2012
10 Sebtembar 2012 Baarlamaanka Federaalka ee cusub wuxuu Xasan Sheekh Maxamuud u doortay Madaxweynaha Soomaaliya. Wuxuu wareegii labaad kaga adkaaday Madaxweynihii xilka ka degayay, Shariif Sheekh Axmed, 190 cod iyo 79, Shariifna wuu qiray guuldarada. 275-ta xildhibaan waxaa soo xushay 135 oday dhaqameed. QM waxay ku tilmaantay doorashadii ugu daah-furnaanta iyo matalaadda badnayd intii ay socotay xiisadda 20-ka sano ee Soomaaliya, tii ugu horreysay ee gudaha dalka lagu qabto, iyadoo xustay warbixinno cabsi gelin iyo faragelin aan habboonayn.
Si kooban
Doorashadii 2012 waxay soo afjartay xilligii ku-meel-gaarka ee Soomaaliya. Baarlamaan Federaal oo cusub ayaa la dhisay 20 Agoosto 2012, 10 Sebtembarna xubnihiisu waxay Madaxweyne u doorteen Xasan Sheekh Maxamuud. Wareegii labaad wuxuu helay 190 cod, Madaxweynihii xilka ka degayay, Shariif Sheekh Axmed, 79 (VOA, 10 Sebtembar 2012).
Xoghayaha Guud ee QM wuxuu qoray in codbixinta "mararka qaar ay ku jireen warbixinno cabsi gelin iyo faragelin aan habboonayn oo loogu talagalay in natiijada la saameeyo", balse "haddana ay noqotay doorashadii ugu daah-furnaanta iyo matalaadda badnayd ee xiisadda 20-ka sano ee Soomaaliya, tii ugu horreysay ee gudaha dalka lagu qabto" (tarjumaad) (Golaha Ammaanka QM, S/2013/69, faqradda 2).
Sida nidaamkani u shaqeeyay iyo wixii ka dambeeyay, eeg doorashooyinka Soomaaliya. Sannadihii ka horreeyay, eeg dowladihii ku-meel-gaarka ahaa, 2000 ilaa 2012.
Sida Madaxweynaha loo doortay
Warbixinta QM waxay sharraxdaa tallaabooyinka (S/2013/69, faqradaha 2 iyo 17 ilaa 19):
- Odayaasha. "275-ta Xubnood ee Baarlamaanka waxaa soo xushay 135 oday dhaqameed, waxaana hubiyay Guddi Farsamo oo Xulasho" (tarjumaad).
- Baarlamaanka. Baarlamaan Federaal oo cusub oo "ka yar" ayaa la dhisay 20 Agoosto 2012. Wuxuu Guddoomiye u doortay Maxamed Cismaan Jawaari.
- Khilaafyada. Bilihii ugu dambeeyay ee xilligii ku-meel-gaarka, saxiixayaasha khariidadda waddadu waxay isku khilaafeen "xulashada iyo maaraynta odayaasha dhaqanka", qaybo ka mid ah dastuurka qabyada ah, "baaxadda Baarlamaanka", doorka iyo booska hoggaamiyayaashii hore ee kooxaha hubeysan, iyo "xulashada iyo hubinta xubnaha" (tarjumaad). Ergayga Gaarka ah ee QM ayaa dhexdhexaadiyay.
- Haweenka. Haweenku waxay haysteen 24 boqolkiiba Golaha Dastuur-qorista Qaranka iyo 14 boqolkiiba Baarlamaanka Federaalka, oo ka hooseeya kootada 30 boqolkiiba ee labadaba.
- Baahinta. QM waxay taageertay "baahinta tooska ah ee aan horay loo arag ee hawlaha doorashada madaxtinimada" (tarjumaad).
Codbixinta, 10 Sebtembar 2012
- Wareegga koowaad. Shariif Sheekh Axmed ayaa kaalinta koowaad galay, Xasan Sheekh Maxamuud kaalinta labaad, Ra'iisul Wasaaraha Cabdiweli Maxamed Cali kaalinta saddexaad (Al Jazeera, 11 Sebtembar 2012).
- Wareegga labaad ka hor. Laba musharrax, oo uu ku jiro Ra'iisul Wasaaruhu, ayaa isa sharaxaadda ka bixiyay oo taageeray Xasan Sheekh Maxamuud (VOA).
- Wareegga labaad. Xasan Sheekh Maxamuud 190, Shariif Sheekh Axmed 79 (VOA; Al Jazeera).
- Qirashada. Shariif Sheekh Axmed "wuxuu qiray guuldarada codbixinta kadib, wuxuuna ballan qaaday inuu la shaqayn doono dowladda cusub" (tarjumaad) (VOA).
Eedaha laaluushka
Wariyaha Al Jazeera ee Muqdisho, Nazanine Moshiri, ayaa soo warisay: "Waxay ii sheegeen in laaluush dhinac walba ka socdo", iyadoo lacagtu ahayd "inta la ii sheegay $10,000 ilaa $50,000" (tarjumaad). Il diblomaasiyadeed ayaa u sheegtay in "haddii xildhibaannadu aysan damiirkooda ku codeyn, tani ay sii wadi doonto musuqmaasuqa baahsan" (tarjumaad). Xafiiska madaxweynaha ayaa eedaha ku tilmaamay "kuwo aan sal lahayn oo aan run ahayn" (tarjumaad) (Al Jazeera, 11 Sebtembar 2012).
Dowladdii cusbayd
- 12 Sebtembar 2012. Is-miidaamiyayaal ayaa weeraray Hotel Jaziira ee Muqdisho "iyadoo Madaxweyne Maxamuud joogay" (tarjumaad) (S/2013/69, faqradda 11).
- 6 Oktoobar. Madaxweynuhu wuxuu Ra'iisul Wasaare u magacaabay Cabdi Faarax Shirdoon "Saacid". Baarlamaanku wuu ansixiyay, 13 Nofembarna wuxuu ansixiyay golihiisa wasiirrada ee 10-ka xubnood ahaa, oo ay ku jireen laba haween ah (isla ishaas, faqradda 3).
- Barnaamijka. Madaxweynuhu wuxuu soo bandhigay "qaab siyaasadeed lix tiir ah" iyo hab "hoos ilaa kor" ah oo maamullada deegaanka marka hore la dhisayo (tarjumaad) (isla ishaas, faqradda 4).
Yaa dhibaatooday?
- Dadkii joogay Hotel Jaziira, weerarkii is-miidaaminta ee 12 Sebtembar 2012 (S/2013/69).
- Haweenkii xilka u tartamayay, oo helay 14 boqolkiiba kuraasta marka loo eego kootada 30 boqolkiiba (S/2013/69).
Ilaha way kala duwan yihiin
- Sida ay codbixintu u nadiif ahayd. QM waxay ku tilmaantay doorashadii ugu daah-furnaanta iyo matalaadda badnayd ee xiisadda, iyadoo xustay warbixinno cabsi gelin. Ilaha Al Jazeera waxay soo sheegeen laaluush "dhinac walba ah". Xafiiska madaxweynaha ayaa beeniyay wax khalad ah.
Akhri ilaha asalka ah
Ilaha
- VOA, 10 Sebtembar 2012 · voanews.com
- Golaha Ammaanka QM, S/2013/69, faqradda 2 · documents.un.org
- Al Jazeera, 11 Sebtembar 2012 · aljazeera.com