Soomaaliya iyo Midowga Yurub

Sidee bay maanta u xiriiraan Soomaaliya iyo Midowga Yurub?

Midowga Yurub wuxuu xeebaha Soomaaliya iyo Badda Cas ka wadaa hawlgalka badda ee Atalanta, kaas oo ilaaliya maraakiibta Barnaamijka Cuntada Adduunka, lana dagaallama burcad-badeedda (EUNAVFOR Atalanta). Portugal ayaa October 2026 la wareegtay hoggaanka ciidamada hawlgalka (isla ilo).

Midowga Yurub wuxuu kaloo leeyahay laba hawlgal oo kale (EUNAVFOR):

EUTM Somalia: xoojinta hay'adaha difaaca federaalka si ay dowladdu u qaadato mas'uuliyadda amniga.
EUCAP Somalia: dhisidda awoodda sharci-fulinta badda ee rayidka ah, oo ay Somaliland ku jirto.

Midowga Yurub waa mid ka mid ah taageerayaasha Sanduuqa MPF ee Bangiga Adduunka (Bangiga Adduunka). Wuxuu kaloo maalgeliyaa mashruuca IGAD ee socodka xorta ah, kaas oo October 2026 tababaray 40 sarkaal oo xuduudaha ah (IGAD).

Goorma ayuu xiriirku bilaabmay?

1960-meeyadii, taageerada Talyaaniga ayaa Soomaaliya u suurtagelisay inay xubin la-xiriire ah ka noqoto Bulshada Dhaqaalaha Yurub (EEC) (Maktabadda Koongaraska Mareykanka).

Hawlgallada Midowga Yurub

Atalanta, laga bilaabo 2008: go'aanka 2008/851/CFSP ee 10 November 2008, si looga hortago burcad-badeedda xeebaha Soomaaliya loona ilaaliyo maraakiibta WFP. Xaruntii ugu horreysay waxay ahayd Northwood, Ingiriiska; miisaaniyaddii ugu horreysay waxay ahayd €8.3 milyan (EUR-Lex). Hadda xaruntu waa Rota, Isbaanish (EUNAVFOR).
EUTM Somalia, laga bilaabo 2010: go'aanka 2010/96/CFSP ee 15 February 2010, si loo tababaro ciidamada amniga ee dowladda KMG. Bartilmaameedku wuxuu ahaa 2,000 askari, tababarkuna wuxuu "inta badan ka dhacayay Uganda" (EUR-Lex).
EUCAP Nestor (2012), EUCAP Somalia (2016): waxaa la aasaasay 16 July 2012 si loo dhiso awoodda amniga badda ee Jabuuti, Kenya, Seychelles iyo Soomaaliya (EUR-Lex). 12 December 2016 waxaa loo beddelay EUCAP Somalia, diiradduna waxay saaran tahay Soomaaliya oo keliya: kormeerka kalluumaysiga, samatabbixinta, ka-hortagga tahriibinta iyo burcad-badeedda, iyo booliska xeebaha (EUR-Lex).

Atalanta waxay sheegtay inay 177 burcad-badeed u gudbisay maamulka, ilaalisayna 2,519 markab oo WFP ah oo siday 3,311,078 tan oo cunto iyo gargaar ah (EUNAVFOR). Eeg Ciidamada shisheeye iyo Burcad-badeedda.

Yaa dhisay xiriirka?

Alexander Rondos: ergeyga gaarka ah ee Midowga Yurub ee Geeska Afrika laga bilaabo 1 January 2012; Soomaaliya ayaa ahayd mudnaantiisa koowaad (EUR-Lex).
Admiral Phillip Jones: taliyihii ugu horreeyay ee Atalanta, 2008 (EUR-Lex).
Gaashaanle Sare Ricardo González Elul: taliyihii ugu horreeyay ee EUTM Somalia, 2010 (EUR-Lex).

Lacagta

Cafiska deynta: March 2020, Midowga Yurub wuxuu wax ku biiriyay bixinta deynta Bangiga Horumarinta Afrika (Bangiga Adduunka).
MPF: Midowga Yurub waa taageere sanduuqan, oo la aasaasay 2013 (Bangiga Adduunka).
EUCAP: €12 milyan, 16 December 2015 ilaa 28 February 2017 (EUR-Lex).

Somaliland iyo dowlad-goboleedyada

Aqoonsiga: kadib markii Israa'iil aqoonsatay Somaliland December 2025, Midowga Yurub wuxuu sheegay muhiimadda "ixtiraamka midnimada, madax-bannaanida iyo wadajirka dhuleed" ee Soomaaliya, wuxuuna ku dhiirri-geliyay "wadahadal macno leh oo dhexmara Somaliland iyo Dowladda Federaalka Soomaaliya" (The Media Line, 28 December 2025).
Badda Somaliland: EUCAP Somalia waxay awoodda sharci-fulinta badda ka dhistaa Somaliland (EUNAVFOR).