Taariikhda

Arrinta Soomaaliya: ciidamadii Kanada ee Beledweyne, 1993

Qiyaastii 1,400 askari oo Kanadiyaan ah, inta badan Canadian Airborne Regiment, ayaa Diseembar 1992 la dhigay Beledweyne iyagoo ka tirsan howlgalkii ay QM taageertay. 4 Maarso 1993 askar ayaa toogtay laba Soomaali oo cararayay, waxaana dhintay Axmed Caruush, 16 Maarso 1993na waxay jirdil ku dileen wiil 16 jir ah, Shidane Abuukar Aroone, waxayna sawireen. Hal askari ayaa lagu xukumay dil aan ula kac ahayn iyo jirdil. Kanada waxay kala dirtay qaybta 1995, baaritaan dadweyne oo 1996 la gooyayna wuxuu 1997 sheegay in saraakiil badan oo sare ay ka leexanayeen ama khiyaanaynayeen.

La cusbooneysiiyay 2026-11-12 3 il Ku akhri Ingiriisi

Si kooban

"Arrinta Soomaaliya" (Somalia affair) waa magaca Kanada loogu yeero dilalkii ay askar Kanadiyaan ahi ku dileen dad rayid ah oo Soomaali ah Beledweyne 1993 iyo fadeexaddii ka dambaysay. Boggani wuxuu diiwaangelinayaa waxa ilaha ay sheegaan. Kiisaska Beljamka iyo Talyaaniga waxay ku jiraan Ciidamadii Beljamka iyo Talyaaniga ee Soomaaliya, 1993. Howlgalka guud waxaa lagu sheegay Faragelintii QM, 1992 ilaa 1995 iyo UNOSOM I.

Dhigista ciidanka

Diseembar 1992 qiyaastii 1,400 askari oo Kanadiyaan ah, inta badan Canadian Airborne Regiment, ayaa yimid Beledweyne iyagoo ka mid ah howlgalkii bani'aadamnimo ee ay QM taageertay (Richard Foot, The Canadian Encyclopedia, 2018).

Dilalka

  • 4 Maarso 1993. Askar ayaa dabin cunto iyo biyo ah dhigay meel u dhow xayndaabka xerada, waxayna dhabarka ka toogteen laba Soomaali markii ay cararayeen, waxaana dhintay Axmed Caruush (The Canadian Encyclopedia).
  • 16 Maarso 1993. Shidane Abuukar Aroone, 16 jir, ayaa lagu qabtay gudaha saldhigga. Saacado ayaa la jirdilay, wuxuuna dhintay wax yar kadib saqdii dhexe. Kuwii jirdilay waxay qaadeen sawirro, askartii maqashay qaylidiisana ma soo farageline (The Canadian Encyclopedia; Ali Amad, VICE, 14 Maarso 2018).

VICE waxay soo warisay in lix Soomaali ah ay askar Kanadiyaan ahi dileen intii ciidanku joogay (VICE, 2018).

Maxkamadaynta

Master Corporal Clayton Matchee waxaa la helay isagoo qolkiisa xabsiga ku deldelan kadib markii la xiray, maskaxdiisa ayaa waxyeelloowday, waxaana lagu go'aamiyay inuusan maxkamad u qalmin. Private Kyle Brown waxaa lagu xukumay dil aan ula kac ahayn iyo jirdil, waxaa lagu xukumay shan sano, waxaana laga saaray ciidanka; wuxuu soo baxay wax ka yar laba sano kadib. Askari kale ayaa qirtay dayac waajibaad, Lieutenant Colonel Carol Mathieu-na waxaa laga saaray eedo yaryar. Qof kale laguma xukumin dhimashadii Aroone ama Caruush (The Canadian Encyclopedia). VICE waxay soo warisay in Kanadu beesha Aroone u magdhabtay qiimaha 100 geel, oo qiyaastii ahaa US$15,000, iyo in dacwaddii waalidkiis ee $5 milyan la tuuray 1999 (VICE, 2018).

Kala dirista iyo baaritaanka

Kadib markii ay soo baxeen muuqaallo hadallo midab-takoor ah iyo cadaadis lagu sameeyo askarta cusub, Wasiirka Gaashaandhigga David Collenette wuxuu kala diray Canadian Airborne Regiment sannadkii 1995. Wuxuu 2020 yiri: "haddii aadan u malaynayn inaad dhab ahaan beddeli karto dhaqanka, waxaa lagaa rabay inaad bilow cusub samayso" (tarjumaad) (The Guardian oo Yahoo News laga helay, 2 Diseembar 2020).

Baaritaan dadweyne oo uu hoggaaminayay garsoore Maxkamadda Federaalka Gilles Létourneau ayaa dhageysiyo qabtay laga bilaabo dabayaaqadii 1995. Ra'iisul Wasaare Jean Chrétien wuxuu joojiyay dhageysiyada dhammaadkii 1996, ka hor intaan baaritaanku dhageysan markhaatiyada dhimashadii Aroone. Warbixintiisii, oo la sii daayay 1997, waxay heshay in saraakiishu wax ka beddeleen dukumentiyo, waxayna ka hadashay "ka leexasho iyo khiyaano, oo aragtidayada ka muuqatay saraakiil badan oo sare oo hortayada markhaati ka furay" (tarjumaad) (The Canadian Encyclopedia; VICE, 2018).

Ilaha way kala duwan yihiin

  • Inta Soomaali ah ee la dilay. The Canadian Encyclopedia waxay sharraxdaa labadii dhimasho ee Maarso 1993; VICE waxay soo warisay lix dhimasho intii ciidanku joogay.
  • Talooyinka baaritaanka. 157 (The Canadian Encyclopedia) ama 100 (VICE).

Akhri ilaha asalka ah

  • Richard Foot, "Somalia Affair", The Canadian Encyclopedia (2018): maqaal.
  • Ali Amad, "Remembering the 'Somalia Affair'", VICE (2018): maqaal.

Ilaha

  1. Richard Foot, The Canadian Encyclopedia, 2018 · thecanadianencyclopedia.ca
  2. Ali Amad, VICE, 14 Maarso 2018 · vice.com
  3. The Guardian oo Yahoo News laga helay, 2 Diseembar 2020 · uk.news.yahoo.com