Culture and Customs of Somalia (2001), Maxamed Diriye Cabdullaahi: hage nolosha maalinlaha ah ee Soomaalida

Buugga

Culture and Customs of Somalia (Dhaqanka iyo Caadooyinka Soomaalida) waxaa qoray Maxamed Diriye Cabdullaahi (dhashay 1958), aqoonyahan luqadaha oo Soomaali-Kanadiyaan ah, kaas oo Soomaaliya ka ahaa weriye intaanu Kanada u guurin, shahaadada dhakhtarnimada luqadaha ka qaatay Jaamacadda Montréal, halkaasna wax ka dhigay (Wikipedia). Greenwood Press ayaa daabacay 2001, taxanaha Culture and Customs of Africa, oo ah hordhacyo ku saabsan dalalka Afrika oo loogu talagalay ardayda iyo akhristaha guud. Qoraalka ugu muhiimsani wuxuu gaarayaa qiyaastii 200 bog, wuxuuna leeyahay qaamuus ereyo, liis ilo iyo tusmo (Maktabadda University of Southern Indiana).

Buugaagtiisa kale waxaa ka mid ah Fiasco in Somalia: US-UN Intervention (1995), casharrada Faransiiska ee Parlons somali (1996) iyo tiirkiisii lahjadaha iyo taariikhda Soomaalida, Le somali, dialectes et histoire (2010) (Wikipedia).

Waxa ku jira

Hordhac ku saabsan dhulka, dadka iyo taariikhda Soomaalida kaddib, buuggu wuxuu leeyahay toddoba cutub (Library Supply):

Diinta iyo fekerka. Eeg Islaamka Soomaaliya.
Suugaanta, riwaayadaha iyo warbaahinta. Eeg Gabayga Soomaalida iyo Buugaagta af Soomaaliga.
Farshaxanka, naqshadeynta dhismaha iyo guryaha.
Cuntada iyo dharka dhaqameed. Eeg Cuntada Soomaalida.
Doorka ragga iyo haweenka, guurka iyo qoyska. Eeg Qoyska iyo guurka iyo Haweenka bulshada Soomaalida.
Caadooyinka bulshada iyo hab-nololeedka. Eeg Beelaha iyo abtirsiinyada iyo Xeerka.
Muusikada iyo cayaaraha. Eeg Muusikada Soomaalida.

Sharraxaadda daabacuhu waxay xoogga saartay sida uu uga hadlo farsamada gacanta, naqshadeynta dhismaha iyo guryaha reer-guuraaga, dhaqanka geela, cuntada iyo caadooyinka cunidda, xafladaha marxaladaha nolosha, madadaalada iyo nolosha dhaqaalaha, waxbarashada iyo noocyada muusikada Soomaalida (Library Supply). Hordhacu wuxuu kale oo ka hadlayaa su'aasha aadka loogu dooday ee ah meesha ay dadka Soomaalidu ka yimaadeen (Wikipedia).

Sida loo qaabilay

Dib-u-eegis ku soo baxday International Journal of African Historical Studies ayaa buugga ku tilmaantay "asal cusub oo farxad leh" marka uu sharxayo dhaqanka Soomaalida, laakiin "si la yaab leh u cidhiidhi ah" marka uu soo koobayo taariikhda siyaasadda Soomaalida (Library Supply).

Halka laga akhriyo

Waxaa lagu heli karaa jeldi adag iyo nuqul elektaroonig ah oo Greenwood, oo hadda ka tirsan Bloomsbury, maktabado badanna way hayaan. Sahan aqooneed oo ka dheer oo isla mawduucyada ah waa Understanding Somalia and Somaliland ee I. M. Lewis.