Laascaanood (Las Anod) iyo Sool

Yaa ku nool

Ilaa 570,788 qof, iyadoon Buuhoodle lagu darin (IPC, Febraayo 2026). Degmooyinku waa Laascaanood (caasimadda), Taleex, Xudun iyo Caynabo (EUAA Sool, 2026). Dadka intooda badan waa Dhulbahante (Harti, Daarood), Dowladda Waqooyi Barina waxaa hoggaamiya hoggaamiyeyaal Dhulbahante ah (The EastAfrican). Beelaha xirfadaha lagu yaqaan ee laga tirada badan yahay waxay la kulmaan takoor waqooyiga oo dhan (EUAA, beelaha laga tirada badan yahay).

Barakacayaasha: 419 qof ayaa cusub ugu barakacay dagaal Abriil 2025 ilaa Febraayo 2026, intooda badan gudaha Caynabo iyo Xudun. NRC waxay diiwaangelisay 1,922 qof oo meelaha laga saaray (EUAA Sool). Tan iyo colaaddii 2023, Dhulbahante aad u yar ayaa weli ku nool Hargeysa (EUAA Hargeysa), 210 qof oo Laascaanood ahna waxay u guureen Hargeysa 2023 ilaa 2025 (EUAA Woqooyi Galbeed).

Magacyada beelaha waxaan u qornay sida ilaha u qoray, si loo ogaado cidda meesha ku nool. Beelna gobolka ma leh, bulsho kastaana sheeko gaar ah ayay leedahay.

Shaqada iyo lacagta

Ilaa 72% dadka waxay u baahnaayeen cunto ama ka sii daran Janaayo 2026. Taleex, Godaalo, Xudun iyo Buuhoodle waxaa ku yaraaday biyaha Sebtembar 2025 (EUAA Sool). Soomaaliya oo dhan, qiimaha foostada biyaha ayaa labalaabmay ama saddexlaabmay, shidaalkuna wuxuu gaaray $1.50 litirkii Abriil 2026 (OCHA, Abriil 2026).

Yaa maamula

Maamulku wuu kala qaybsan yahay, sida ay ahayd 31 Maarso 2026 (EUAA Sool):

• Dowladda Waqooyi Bari: Laascaanood, Taleex, Xudun, Buuhoodle iyo Gumays. Waxay ka soo baxday maamulka SSC-Khaatumo ee la sameeyay 2023. Waxay noqotay dowlad xubin ka ah federaalka Luulyo 2025, dowladda federaalkuna waxay ansixisay 2 Agoosto 2025 kadib shir Laascaanood ka dhacay.
• Somaliland: Caynabo, Oog iyo Qorilugud.
• Lagu murmo: meelaha galbeedka Xudun, Gumays iyo Buuhoodle, iyo Boocame, halkaas oo ay isku dhaceen ciidamada Waqooyi Bari iyo ciidamo Puntland la safan.

Waxaa dhacay 43 dhacdo amni iyo 26 dhimasho Abriil 2025 ilaa Maarso 2026. Gaarsiinta gargaarku aad bay ugu adag tahay waqooyiga Xudun iyo Taleex.

Cimilada iyo xilliyada (Gu, Dayr)

Soomaaliya waxay leedahay laba xilli roobaad: Guga, Abriil ilaa Juun, iyo Dayrta, Oktoobar ilaa Diseembar (Red Cross Climate Centre). Gobolkani waa dhul oomane ah. Qaybo ka mid ah bartamaha Soomaaliya waxay sannadkii helaan 50 ilaa 150 mm oo roob ah oo keliya.

Sannadkan 2026 roobka Gugu wuu ka yaraa celceliska. Saadaasha Dayrta Oktoobar ilaa Diseembar 2026 waa roob aad uga badan celceliska, taas oo kordhinaysa khatarta fatahaadda (FAO GIEWS, Sebtembar 2026). Digniinaha rasmiga ah, eeg Hay'adda Maareynta Musiibooyinka Soomaaliyeed (SoDMA).

Waxa dadku hadda la kulmayaan

• Luulyo iyo Agoosto 2025: Dowladda Waqooyi Bari ayaa la sameeyay, Muqdishona way ansixisay.
• Sebtembar 2025: biyo yari Taleex, Godaalo, Xudun iyo Buuhoodle.
• 31 Oktoobar 2025: dagaal ka dhacay Boocame oo u dhexeeyay ciidamada Puntland iyo Waqooyi Bari (EUAA Sool).
• Janaayo ilaa Abriil 2026: 72% waxay u baahnaayeen cunto ama ka sii daran, abaartuna way sii socotay (OCHA).

Baahiyaha ugu waaweyn

1. Biyo Taleex, Xudun, Godaalo iyo Buuhoodle.
2. Cunto 72%-ka u baahan.
3. Caawimo 1,922-ka la saaray iyo dadka dagaalku barakiciyay.
4. Xiriir iyo kalsooni dib loo soo celiyo oo ka gudba safka hore, qoysaska kala go'ay tan iyo 2023.
5. Diiwaanno iyo adeegyo dib loo dhiso kadib dagaalkii 2023.