Dhaqaalaha
Ganacsiyada Soomaalida ee UK: xawaaladaha, dukaamada iyo dhibaatadii bangiyada 2013
UK waxay xarun u tahay xafiisyada guud ama shirkadaha diiwaangashan ee qaar ka mid ah xawaaladaha Soomaaliyeed ee ugu waaweyn, oo ay ku jiraan Dahabshiil, WorldRemit iyo Juba Express. Daraasad 2013 ah oo dowladda UK loo sameeyay ayaa tirisay qiyaastii 17 shirkadood oo lacag UK uga dira Soomaaliya, waxayna lacagta sharciga ah ee socota ku qiyaastay qiyaastii $380 milyan sannadkii. Tirakoobkii 2021, 8.5 boqolkiiba Soomaalida 16 ilaa 64 jirka ah ee England iyo Wales waxay ahaayeen iskood u shaqeysta.
Si kooban
Shirkado badan oo lacagta Soomaalida dibadda u gudbiya Soomaaliya ayaa ka diiwaangashan UK. Daraasad Sebtembar 2013 ah oo Beechwood International u qortay dowladda UK ayaa ku qiyaastay 17 shirkadood oo u adeega jidka UK iyo Soomaaliya. Shan waxay haysteen maqaamka buuxa ee hay'adda lacag-bixinta, 12-ka kalena waxay ahaayeen hay'ado lacag-bixin oo yaryar (Beechwood, Safer Corridors Rapid Assessment, 2013, b. 35). Shirkaduhu waxay leeyihiin urur ganacsi, Ururka Adeegyada Lacagta Soomaaliyeed (SOMSA) (isla ilahaas).
Shirkadaha ku jira diiwaanka UK
Diiwaanka Companies House ee UK wuxuu taxayaa shirkadahan (la baadhay 12 Nofembar 2026):
| Shirkadda | Lambarka shirkadda UK | La diiwaangeliyay | Xafiiska diiwaangashan |
|---|---|---|---|
| Dahabshiil Transfer Services Ltd | 03538207 | 31 Maarso 1998 | London EC4 |
| Dahabshiil Holdings Limited | 05011753 | 9 Janaayo 2004 | London EC4 |
| Iftin Express Limited | 05860963 | 28 Juun 2006 | London NW6 |
| Amal UK Express Limited | 06013583 | 29 Nofembar 2006 | London NW10 |
| Juba Express Limited | 07049593 | 20 Oktoobar 2009 | London W12 |
| WorldRemit Ltd. (magaca hore Clean Remittances Ltd) | 07110878 | 22 Diseembar 2009 | London W1 |
Isha saf kasta: baadhitaanka Companies House; diiwaanka shirkad kasta waxaa lagu helaa in magaceeda adeeggaas lagu baadho. Diiwaanku wuxuu sidoo kale muujinayaa in Kaah Express (UK), oo mar dambe loo bixiyay KaahPay Global Ltd (05483627), la kala diray 19 Diseembar 2023 (Companies House). Dahabshiil Group Holdings, oo fadhigeedu yahay Xarunta Maaliyadda Caalamiga ah ee Dubai, waxaa lagu daray diiwaanka UK ee hay'adaha dibadda 5 Diseembar 2022 (Companies House, OE006358).
Shirkadaha laftooda, eeg Dahabshiil, WorldRemit, kooxda Amal iyo Kaah Express iyo KIMS.
Inta lacag ah ee UK marta
- Tirooyinka hay'adda xakameynta maaliyadda UK waxay muujiyeen $39.8 milyan oo lacag Soomaaliya loo diray oo la soo sheegay 2012. Daraasadda 2013 waxay sheegaysaa in tani ka yar tahay wadarta dhabta ah, maxaa yeelay shirkadaha badankood laguma waajibin inay soo sheegaan mugga lacagtooda (Beechwood 2013, b. 22).
- Shirkadaha daraasadda la wadaagay diiwaannadooda lacag-wareejinta waxay tilmaameen lacag sharci ah oo qiyaastii $380 milyan ah sannadkii, oo ay ku jirto lacagta ay diraan hay'adaha gargaarka iyo shirkaduhu (isla ilahaas, b. 22).
- Daraasaddu waxay celceliska qiimaha lacag UK looga diro Soomaaliya ku qiyaastay 5.14 boqolkiiba, oo u dhow hadafka 5 boqolkiiba ah ee hoggaamiyeyaasha G8 dejiyeen 2009, kana hooseeya celceliska Afrika ee 12.4 boqolkiiba (isla ilahaas, b. 18).
- Hay'adaha gargaarka ee daraasadda lagu sahamiyay, 88 boqolkiiba waxay isticmaali jireen xawaalado Soomaaliyeed. Kuwaas, 69 boqolkiiba waxay isticmaali jireen Dahabshiil, 15 boqolkiiba Kaah, 8 boqolkiibana mid kastaa Olympic, Amal iyo Juba Express (isla ilahaas, b. 55).
Xiritaankii akoonnada bangiga ee 2013
2013, Barclays waxay ogeysiisay inay xiri doonto akoonnada inta badan shirkadaha lacag-wareejinta, oo ay ku jiraan afartii shirkadood ee Soomaaliyeed ee gaarka ahaa ee ugu dambeeyay ee weli akoon ku lahaa bangi UK ah (Beechwood 2013, b. 16). WorldRemit waxay ahayd shirkadda keliya ee jidkaas aan ogeysiis helin. Xilligaas waxay lacag u diri jirtay Somaliland oo keliya (isla ilahaas, b. 36). Abriil 2013, Financial Conduct Authority waxay si cad u canaanatay Horn Express Ltd, oo hore u ahayd Qaran Express Money Transfer, iyadoo lacagta macaamiisha ku dhex dartay lacagteeda 2009 ilaa 2011 (isla ilahaas, b. 38). Kiiskii maxkamadda iyo ololihii ka dambeeyay, eeg Dahabshiil iyo Lacagta qurbaha.
Dukaamada iyo shirkadaha yaryar
- Tirakoobkii 2021, 8.5 boqolkiiba Soomaalida 16 ilaa 64 jirka ah ee England iyo Wales waxay ahaayeen iskood u shaqeysta, 34.1 boqolkiibana shaqaale (ONS, Somali populations, England and Wales: Census 2021).
- Daraasad ku saabsan ganacsiyada Soomaalida ee Leicester ayaa wareysatay 25 milkiile iyo 25 shaqaale, waxayna qabatay saddex kooxood oo dood ah. Waxay ogaatay in xiriirka qoyska iyo bulshada oo keliya aanu sharxin sida ganacsiyadani u bilaabmaan oo u koraan (Ram, Theodorakopoulos iyo Jones, Work, Employment and Society 22(3), 2008).
- Daraasad xigta oo isla kooxdaas ah ayaa ogaatay in xaaladda dhaqaale iyo siyaasadeed ay "xayiraad adag ku soo rogto hawlaha ganacsiga Soomaalida", iyo in ganacsiga xudduudaha ka gudba uu u badan yahay inuu ku kooban yahay tiro yar (Jones, Ram iyo Theodorakopoulos, IJURR 34(3), 2010).
Nolosha Soomaalida ee magaalooyinka UK, eeg London (Somali diaspora) iyo Other UK cities.
Ilaha
- Beechwood, Safer Corridors Rapid Assessment, 2013, b. 35 · assets.publishing.service.gov.uk
- baadhitaanka Companies House · find-and-update.company-information.service.gov.uk
- Companies House · find-and-update.company-information.service.gov.uk
- Companies House, OE006358 · find-and-update.company-information.service.gov.uk
- ONS, Somali populations, England and Wales: Census 2021 · ons.gov.uk
- Ram, Theodorakopoulos iyo Jones, Work, Employment and Society 22(3), 2008 · research.birmingham.ac.uk
- Jones, Ram iyo Theodorakopoulos, IJURR 34(3), 2010 · ijurr.org